Genderzorg in detentie

Welke genderzorg een overheid aan gedetineerden moet bieden, is in de Verenigde Staten inzet van een rechtszaak die tot aan het Hooggerechtshof reikt.

Het gebouw van het Amerikaanse Hooggerechtshof, waar het verzoek over genderzorg voor gevangenen ligt

Waar het om gaat

Wie in detentie zit, is voor medische zorg volledig afhankelijk van de overheid. Daarom komt de vraag welke genderzorg een gevangeniswezen moet bieden vroeg of laat bij de rechter terecht. In de Verenigde Staten schrapt het federale gevangeniswezen (Bureau of Prisons) met zijn beleid van 2026 drie dingen. Operaties worden niet meer verstrekt. Wie nog geen hormonen krijgt, krijgt ze niet; voor wie ze al krijgt, komt er per persoon een afbouwplan. En sociale aanpassingen zoals pruiken, make-up, binders en vullingen worden niet meer verstrekt. Geestelijke gezondheidszorg, zoals psychotherapie en psychiatrische hulp, blijft beschikbaar (bron).

De rechtszaak in de Verenigde Staten

In maart 2025 begonnen drie gedetineerden met de diagnose genderdysforie een groepsprocedure tegen het presidentiële besluit van 20 januari 2025 en de uitvoeringsregels van het gevangeniswezen. De federale rechter Royce Lamberth verbood het gevangeniswezen op 17 juni 2026 het nieuwe beleid toe te passen en verplichtte het de genderzorg voort te zetten zoals die voor het besluit van januari 2025 werd verstrekt. Op 26 augustus 2026 verlengde hij dat bevel, en een verdeeld hof van beroep weigerde op 18 september 2026 het te schorsen (bron). Het ministerie van Justitie heeft het Hooggerechtshof gevraagd het bevel te schorsen; dat verzoek staat sinds 28 september 2026 op de rol van het Hof (bron).

De beleidsvragen

De regering voert medische argumenten aan en argumenten over veiligheid en gevangenisbeheer, en vindt dat de rechter het oordeel van het gevangeniswezen ten onrechte door zijn eigen oordeel heeft vervangen. De advocaten van de gedetineerden noemen het onthouden van noodzakelijke genderzorg een wrede en ongebruikelijke straf. Juridisch draait het verzoek om de vraag of het gevangeniswezen zijn besluit voldoende heeft gemotiveerd en of de rechter binnen de grenzen van de wet is gebleven. De onderliggende vraag, of medische transitiezorg een goed onderbouwde behandeling is, speelt ook buiten de gevangenismuren.

Het volledige verhaal staat in het artikel Trump-regering wil genderzorg voor transgender gevangenen schrappen.

Artikelen over dit onderwerp

6 oktober 2026

Trump-regering wil genderzorg voor transgender gevangenen schrappen

Het Amerikaanse ministerie van Justitie vraagt het Hooggerechtshof toestemming om genderzorg voor transgender gevangenen in federale gevangenissen stop te zetten, tegen een rechterlijk bevel in. Wat er precies op het spel staat.